Çin alimləri Ayda elektrik enerjisinin naqillərdən istifadə olunmadan ötürülməsini mümkün edə biləcək yeni konsepsiya hazırlayıblar. Bu yanaşmanın gələcəkdə Ayın cənub qütbündə aparılacaq elmi tədqiqat missiyalarının enerji təminatını xeyli asanlaşdıra biləcəyi bildirilir.

"Interesting Engineering" nəşrinin yazdığına görə, layihə Ayın cənub qütbünə yönəlib. Bu bölgədə kraterlərin hündür kənarları demək olar ki, fasiləsiz Günəş işığı alır, dərin və daim kölgədə qalan kraterlərdə isə böyük həcmdə buzun olduğu ehtimal edilir.

Alimlər uzun elektrik xətlərinin çəkilməsi və ya ağır batareyaların daşınması əvəzinə fərqli həll təklif edirlər. Belə ki, Günəş işığı alan yüksəkliklərdə quraşdırılacaq günəş elektrik stansiyaları lazer şüaları vasitəsilə enerjini kölgədə çalışan Ay roverlərinə ötürəcək.

Harbin Texnologiya İnstitutunun tədqiqatçıları hesab edirlər ki, bu üsul Ayın ən çətin və elmi baxımdan ən qiymətli bölgələrində fəaliyyət göstərən missiyalar üçün daha səmərəli enerji təminatı yarada bilər.

Araşdırmanın nəticələrinə əsasən, lazer enerjiötürmə stansiyalarının təxminən 100 metr yerinin dəyişdirilməsi enerji şəbəkəsinin əhatə dairəsini 35%-dən çox artırır və enerji alan ərazilərin demək olar ki, tam təmin olunmasına imkan verir.

Nəşr qeyd edir ki, bu təşəbbüs Çin və ABŞ-ın Ayda insanların uzunmüddətli fəaliyyətini və elmi ekspedisiyaları təmin etmək istiqamətində səylərini artırdığı dövrdə irəli sürülüb. Hazırda Ayın cənub qütbü həm ABŞ-ın Artemis proqramının, həm də Çinin "Çan'e" (Chang'e) missiyalarının əsas hədəflərindən biri hesab olunur.

Mütəxəssislərin fikrincə, bu bölgə uzun müddət Günəş işığı alan yüksəklikləri və kölgəli kraterlərdə su buzunun mövcudluğu ehtimalı səbəbindən gələcək elmi araşdırmalar, yerli resurslardan istifadə və Ay bazalarının tikintisi üçün ən perspektivli ərazilərdən biridir.
//qaynar.azскачать dle 11.3