Mojo.az Banner
22:45 Laricaninin qızını ABŞ ilə bağlayan fakt üzə çıxdı  |     22:39 ABŞ Ordusu 12 ölkənin adını açıqladı - Siyahıda Azərbaycan da var  |     22:37 Astronomlar yeni planet aşkar ediblər  |     22:30 Tramp Hörmüz boğazının açılması üçün 3 ölkədən YARDIM İSTƏDİ  |     22:27 İranın İsraili vuracaq neçə raketi qalıb? - SAY AÇIQLANDI  |     22:20 Xocavənddə bir sıra evlərin təmirinə başlanılır  |     22:11 JIVA-nın “Avroviziya 2026” üçün mahnısı təqdim olundu  |     21:54 İsrail İranın əsas "beyin mərkəzi"ni VURDU  |     21:45 Köçəryan baş nazirliyə namizəd oldu  |     21:36 Qırmızı dənizdə gərginlik artır: Nəhəng internet layihəsi dayandırıldı  |     21:19 Bu metal qızıldan daha sürətlə bahalaşır: Bir ildə 6,6 dəfə artım  |     21:01 Rusiya axtarışda olan şəxsi Azərbaycana verdi  |     20:51 Masazırda iynə vurulan 38 yaşlı qadın öldü  |     20:45 Samir Nuriyev məmurları Xocəvənddə TOPLADI (YENİLƏNİB)  |     20:32 Xamenei SEPAH-ın sabiq komandanını özünə müşavir təyin etdi  |     20:10 Bu ərazilərdə qaz olmayacaq  |     19:57 Ramazanın 27-ci gününün duası - İftar və imsak vaxtları  |     19:52 Azərbaycanda xəstəxana direktoru cərimələndi  |     19:31 Bazarda qiyməti 70 manata çatan bu məhsulun sirri açıldı  |     18:28 Bakının bu rayonlarında kirayə evlərin qiyməti artdı  |    
Left Banner
Right Banner

Alimlər neandertalların yoxa çıxmasının səbəbini müəyyən ediblər

01.03.2025 21:07 804
Alimlər neandertalların yoxa çıxmasının səbəbini müəyyən ediblər
Beynəlxalq alimlər qrupu neandertalların yoxa çıxmasına onların nəsillərinin tükənməsindən on minlərlə il əvvəl genetik müxtəlifliyin kritik şəkildə itirilməsinin səbəb olduğu hipotezini təsdiqləyib.

Araşdırma “Nature Communications” (NatCom) jurnalında dərc olunub.

Tədqiqatçılar neandertalların qalıqlarında daxili qulağın formasının təhlili kimi unikal bir metod tətbiq ediblər. Bəlli olub ki, təxminən 100 min il əvvəl populyasiyanın sayında kəskin azalma baş verib ki, bu da genetik müxtəlifliyin azalmasına səbəb olub.

“Daxili qulağın strukturu doğuşdan əvvəl formalaşır və demək olar ki, dəyişmir, buna görə də onun dəyişkənliyi genetik fərqlərin əla göstəricisidir”, – Binhemton Universitetindən antropoloq Rolf Kvam izah edib.

Alimlər Xorvatiyadakı Krpina neandertal dayanacağından (130 min il əvvəl) və Fransada, Belçikada və İsraildəki neandertalların sonrakı dayanacaqlarından (41-64 min il əvvəl) əldə edilən məlumatlara əsaslanıblar. Təhlil göstərib ki, bu dövrlər arasında genetik müxtəliflik əhəmiyyətli dərəcədə azalıb və bu, təxminən 40 min il əvvəl neandertalların yoxa çıxması ilə üst-üstə düşür.

“Biz ilk dəfə neandertalların nəsli kəsilməzdən əvvəl genetik müxtəlifliyin azaldığına dair bu qədər aydın sübut əldə etdik”, – tədqiqatın həmmüəllifi Alkala Universitetindən antropoloq Mersedes Konde-Valverde qeyd edib.

Maraqlıdır ki, Krpinadan tapılan qədim qalıqlar 430 min il yaşında olan nümunələrlə müqayisə edilə biləcək gözlənilməz dərəcədə yüksək müxtəliflik göstərib. Bu, erkən genetik böhran haqqında köhnə hipotezi təkzib edir və populyasiyanın əsas azalmasının nisbətən gec baş verdiyini göstərir.

Gələcəkdə alimlər bu metodu dünyanın digər nümunələrinə tətbiq etməyi planlaşdırırlar.скачать dle 11.3
Mojo.az Banner