Qapalı məkanlarda siqaret çəkənlər cərimələnə bilər – Hüquqşünas
Türkiyənin İstanbul şəhərində qapalı məkanlarda siqaret çəkmə qadağasının pozulmasına qarşı nəzarət tədbirləri gücləndirilib. Rəsmi məlumatlara görə, son 5 il ərzində qaydaları pozan müəssisələrə ümumilikdə 694 milyon 666 min 994 lirə inzibati cərimə tətbiq olunub. Bu təcrübə Azərbaycanda da qapalı məkanlarda siqaret qadağasına nəzarətin daha da sərtləşdirilməsi məsələsini yenidən gündəmə gətirib.
Mövzu ilə bağlı Median.Az-a danışan iqtisadçı-ekspert Əkrəm Həsənov bildirib ki, Azərbaycanda qapalı məkanlarda siqaret çəkilməsinə görə nəzərdə tutulan cərimələrin məbləği elə də yüksək deyil:
“Lakin burada əsas problem cərimənin məbləğindən çox, qanunun tətbiq edilməməsidir. Mövcud qanunvericilikdə bununla bağlı normalar nəzərdə tutulsa da, praktikada onların icrasına kifayət qədər ciddi nəzarət olunmur. Nəticədə qanun faktiki olaraq işlək mexanizmə çevrilmir. Əvvəlcə mövcud qanunun icrası təmin edilməli, nəzarət mexanizmləri gücləndirilməli və pozuntulara görə cərimələr ardıcıl şəkildə tətbiq olunmalıdır”.
O qeyd edib ki, yalnız bundan sonra bu tədbirlərin effektiv olub-olmadığını qiymətləndirmək mümkündür:
“Əgər qanun tam şəkildə tətbiq edildiyi halda yenə də pozuntular davam edərsə və bunun çəkindirici təsiri kifayət etməzsə, o zaman cərimələrin artırılması məsələsinə baxmaq olar. Hazırkı vəziyyətdə isə cərimələrin məbləğinin az və ya çox olması barədə qəti fikir söyləmək düzgün deyil. Çünki problem cərimənin məbləğində deyil, onun tətbiq edilməməsindədir. Qanun kağız üzərində mövcuddur, lakin icra mexanizmi zəif olduğundan faktiki olaraq ölü qanun təsiri bağışlayır”.
Aysel Elnur
Mövzu ilə bağlı Median.Az-a danışan iqtisadçı-ekspert Əkrəm Həsənov bildirib ki, Azərbaycanda qapalı məkanlarda siqaret çəkilməsinə görə nəzərdə tutulan cərimələrin məbləği elə də yüksək deyil:
“Lakin burada əsas problem cərimənin məbləğindən çox, qanunun tətbiq edilməməsidir. Mövcud qanunvericilikdə bununla bağlı normalar nəzərdə tutulsa da, praktikada onların icrasına kifayət qədər ciddi nəzarət olunmur. Nəticədə qanun faktiki olaraq işlək mexanizmə çevrilmir. Əvvəlcə mövcud qanunun icrası təmin edilməli, nəzarət mexanizmləri gücləndirilməli və pozuntulara görə cərimələr ardıcıl şəkildə tətbiq olunmalıdır”.
O qeyd edib ki, yalnız bundan sonra bu tədbirlərin effektiv olub-olmadığını qiymətləndirmək mümkündür:
“Əgər qanun tam şəkildə tətbiq edildiyi halda yenə də pozuntular davam edərsə və bunun çəkindirici təsiri kifayət etməzsə, o zaman cərimələrin artırılması məsələsinə baxmaq olar. Hazırkı vəziyyətdə isə cərimələrin məbləğinin az və ya çox olması barədə qəti fikir söyləmək düzgün deyil. Çünki problem cərimənin məbləğində deyil, onun tətbiq edilməməsindədir. Qanun kağız üzərində mövcuddur, lakin icra mexanizmi zəif olduğundan faktiki olaraq ölü qanun təsiri bağışlayır”.
Aysel Elnur
