Yeni paytaxt salına bilərmi? - RƏY
Ölkədə urbanizasiya proseslərinin tənzimlənməsi çox vacib məsələdir.
Bunu oxu.az-a açıqlamasında akademik, Milli Məclisin (MM) İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin sədri Ziyad Səmədzadə deyib.
Hələ bir neçə il öncə bu məsələni dilə gətirdiyini deyən komitə sədrinin sözlərinə görə, bu istiqamətdə müəyyən addımlar atılsa da, problemlər qalmaqdadır.
“Artıq ölkə əhalisinin sayı 10 milyonu ötüb və onun böyük hissəsinin hələ də Bakıda, digər iki mərkəzlərdə cəmləşməsi bir o qədər müsbət qiymətləndirilmir.
Hələ sovetlər vaxtında mərhum dövlət başçısı Heydər Əliyev çıxışlarının birində demişdi ki, Abşeron Azərbaycan ərazisinin 7 faizini təşkil edir. Amma o vaxtlar əhalinin xeyli hissəsi, istehsal olunan potensialın 75-80 faizi burada cəmləşmişdi. Bu, doğrudan da, düz deyil.
Bu, sovet sistemindən qalan bir nəticə idi. Sovet sistemində SSRİ Dövlət Plan Komitəsi, Nazirlər Soveti çalışırdı ki, bütün iri müəssisələri paytaxtda yerləşdirsin.
Çünki onlar üçün bu asan idi ki, mənzil burada idi, kommunal təsərrüfatlar burada idi, ona görə elə iri müəssisələri də burada yerləşdirirdilər.
İndi görürsünüz ki, şəhərin əhalisinin sağlamlığına mənfi təsir edən tullantıları havaya buraxan müəssisələr kənara köçürülür. Bir müddət regionlarda, doğrudan da, məşğulluq problemi çox ciddi şəkildə üzə çıxdı. Çünki əsaslı-əsassız kolxozlar, sovxozlar dağıldı. Bu da olmalı idi. Obyektiv zərurət idi.
Ciddi qaçqın-köçkün problemi yarandı və birdən-birə qaçqınları rayonlarda yerləşdirmək üçün o qədər yer yox idi.
Onlar hamısı gəldilər Bakıya və indi bu tendensiyanı sağlamlaşdırmaq üçün dövlət başçısı daim davam edən proseslər həyata keçirir.
Qaçqınlar üçün məhəllələr, qəsəbələr salınır. Füzulinin ermənilərlə sərhəd olan Horadiz şəhəri, həmçinin, Cəbrayılın Cocuq Mərcanlı qəsəbəsi inkişaf edir.
Dağlıq Qarabağın-erməni faşistləri tərəfindən zəbt edilmiş torpaqların yanında Azərbaycan zəhmətkeşləri iri təsərrüfatlar, sənaye müəssisələri yaradırlar.
Blokada şəraitindəki Naxçıvanda böyük sənaye müəssisələri tikilib. Yəni, bütün bunlar kənddən şəhərə axını azaltmağa kömək edəcək.
Bir neçə bölgədə sənaye məhəllələri yaradılmaqdadır. Bütün bunlar Azərbaycanın potensial inkişaf imkanlarını genişləndirəcək və bu baxımdan, Bakıya köç edən insanlar daha çox kənd rayonlarında qalmağa üstünlük verəcəklər.
İnsana diqqət ön plana çəkilməlidir. Mən işçilərin bəzi hallarda ixtisarını o qədər də qəbul etməyən iqtisadçıyam. Hər bir iş yerinin ixtisarı mənəvi cəhətdən ağırlıq gətirir. Çünki orada insan nə qədər çox məşğul olarsa, insanlar nə qədər çox əmək fəaliyyətinə cəlb olunarsa, bir o qədər yaxşı olar.
Nəzərə almalıyıq ki, Azərbaycan o qədər də ərazisi böyük olan dövlət deyil ki, yeni paytaxt salaq və ya bir neçə iri şəhərlər yaradaq.
Biz gərək mövcud şəhərlərimizin simasını qoruyaq”, - deyə Z. Səmədzadə sözlərinə əlavə edib.
Bunu oxu.az-a açıqlamasında akademik, Milli Məclisin (MM) İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin sədri Ziyad Səmədzadə deyib.
Hələ bir neçə il öncə bu məsələni dilə gətirdiyini deyən komitə sədrinin sözlərinə görə, bu istiqamətdə müəyyən addımlar atılsa da, problemlər qalmaqdadır.
“Artıq ölkə əhalisinin sayı 10 milyonu ötüb və onun böyük hissəsinin hələ də Bakıda, digər iki mərkəzlərdə cəmləşməsi bir o qədər müsbət qiymətləndirilmir.
Hələ sovetlər vaxtında mərhum dövlət başçısı Heydər Əliyev çıxışlarının birində demişdi ki, Abşeron Azərbaycan ərazisinin 7 faizini təşkil edir. Amma o vaxtlar əhalinin xeyli hissəsi, istehsal olunan potensialın 75-80 faizi burada cəmləşmişdi. Bu, doğrudan da, düz deyil.
Bu, sovet sistemindən qalan bir nəticə idi. Sovet sistemində SSRİ Dövlət Plan Komitəsi, Nazirlər Soveti çalışırdı ki, bütün iri müəssisələri paytaxtda yerləşdirsin.
Çünki onlar üçün bu asan idi ki, mənzil burada idi, kommunal təsərrüfatlar burada idi, ona görə elə iri müəssisələri də burada yerləşdirirdilər.
İndi görürsünüz ki, şəhərin əhalisinin sağlamlığına mənfi təsir edən tullantıları havaya buraxan müəssisələr kənara köçürülür. Bir müddət regionlarda, doğrudan da, məşğulluq problemi çox ciddi şəkildə üzə çıxdı. Çünki əsaslı-əsassız kolxozlar, sovxozlar dağıldı. Bu da olmalı idi. Obyektiv zərurət idi.
Ciddi qaçqın-köçkün problemi yarandı və birdən-birə qaçqınları rayonlarda yerləşdirmək üçün o qədər yer yox idi.
Onlar hamısı gəldilər Bakıya və indi bu tendensiyanı sağlamlaşdırmaq üçün dövlət başçısı daim davam edən proseslər həyata keçirir.
Qaçqınlar üçün məhəllələr, qəsəbələr salınır. Füzulinin ermənilərlə sərhəd olan Horadiz şəhəri, həmçinin, Cəbrayılın Cocuq Mərcanlı qəsəbəsi inkişaf edir.
Dağlıq Qarabağın-erməni faşistləri tərəfindən zəbt edilmiş torpaqların yanında Azərbaycan zəhmətkeşləri iri təsərrüfatlar, sənaye müəssisələri yaradırlar.
Blokada şəraitindəki Naxçıvanda böyük sənaye müəssisələri tikilib. Yəni, bütün bunlar kənddən şəhərə axını azaltmağa kömək edəcək.
Bir neçə bölgədə sənaye məhəllələri yaradılmaqdadır. Bütün bunlar Azərbaycanın potensial inkişaf imkanlarını genişləndirəcək və bu baxımdan, Bakıya köç edən insanlar daha çox kənd rayonlarında qalmağa üstünlük verəcəklər.
İnsana diqqət ön plana çəkilməlidir. Mən işçilərin bəzi hallarda ixtisarını o qədər də qəbul etməyən iqtisadçıyam. Hər bir iş yerinin ixtisarı mənəvi cəhətdən ağırlıq gətirir. Çünki orada insan nə qədər çox məşğul olarsa, insanlar nə qədər çox əmək fəaliyyətinə cəlb olunarsa, bir o qədər yaxşı olar.
Nəzərə almalıyıq ki, Azərbaycan o qədər də ərazisi böyük olan dövlət deyil ki, yeni paytaxt salaq və ya bir neçə iri şəhərlər yaradaq.
Biz gərək mövcud şəhərlərimizin simasını qoruyaq”, - deyə Z. Səmədzadə sözlərinə əlavə edib.
